Tarım ve Orman Bakanlığı Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü (DKMP) müsaadesiyle DMAD uzman takımları her yıl Karadeniz, Marmara, Ege ve Akdeniz’de balina, yunus üzere deniz memelileri üzerine bilimsel araştırma seferleri düzenliyor.
DHA’nın haberine nazaran bu yılki araştırma seferinde DMAD kurucusu Dr. Aylin Akkaya ve DMAD uzmanları, Türkiye denizlerinde daha evvel hiç kaydı bulunmayan yeni bir yunus tipi keşfetti. ‘Heyecan verici bir keşif’ olarak nitelendirilen Türkiye sularında birinci kere kaydedilen pürüz dişli yunusların (Steno bredanensis) imajlarından oluşan bir görüntü da hazırlandı.
‘TÜRKİYE’DE BİLİNEN 4 YUNUS ÇEŞİDİ VAR’
DMAD takımından deniz biyolojisi uzmanı Leyla Israpilova, Türkiye’nin Akdeniz sularında her sene Derin Denizlerin Dev Koruyucuları (GGDS) Projesi kapsamında araştırma seferi yürüttüklerini ve bu araştırma seferlerinde Türkiye sularında bulunan ispermeçet balinası, cuvier gagalı balinası, çizgili yunus, afalina, tırtak üzere deniz memelisi cinslerini araştırdıklarını anlattı. Bu deniz memelilerinin popülasyon, dağılım, davranış, ferdî kimliklendirme, karşılaştıkları tehditler üzere bilgileri kayıt altına aldıklarını belirten Israpilova, “Türkiye’de çizgili yunus, afalina, tırtak ve mutur üzere 4 yunus tipi var. Akdeniz sularında gerçekleştirdiğimiz seferler esnasında, çizgili yunus ve afalinayı sık görüyoruz. Tırtak evvelki yıllarda daha sık görülmesine karşın Akdeniz’de varlığını yitiren bir tür” dedi.
‘SICAKLIK ARTIŞININ TESİRİ OLABİLİR’
Bu yılki araştırmalar esnasında daha evvel Türkiye’de hiç müşahede kaydı bulunmayan, öbür Doğu Akdeniz ülkelerinde bulunduğu bilinen bir yunus cinsini kaydetmeyi başardıklarını açıklayan Leyla İsrapilova, “Bu kaba dişli yunus yahut pürüz dişli yunus, diye geçiyor. Bu yunus çeşidi sıcak suları sever ve derin sularda bulunur. Türk sularına birinci sefer mı geldi, olağanda bulunuyor muydu, doğal bunun için daha fazla araştırmaya gereksinim var. Akdeniz’de bu sene su sıcaklıkları oldukça artmıştı, tahminen bu sebeple bir habitat kayması mı yaşanıyor, araştırmalar arttıkça tahminen burada daima bulunduğunu mu ortaya koyacağız. Yani bu daha çok araştırma ile ortaya çıkabilecek bir şey” diye konuştu.
İNSAN KAYNAKLI TEHDİTLER
Leyla Israpilova, bu yeni yunus cinsinin Türkiye’deki deniz memelileri listesine dahil olmasının Türk sularının deniz memelileri için ne kadar kıymetli olduğunu bir kere daha ortaya koyduğunu söyledi. Israpilova, “Çünkü jenerasyonu tehlike altındaki bir öteki çeşit bulunuyor Türkiye’nin Akdeniz sularında. Bu da bu suların korunması için efor sarf etmemiz gerektiğini gösteriyor. Bu cins bu sularda bulunuyor ve bu suları kullanıyorsa kilit bir çeşit. Başka deniz memelileri üzere çok kıymetli, bu sebeple onun varlığının devam edebilmesi için bizim de uğraş sarf etmemiz gerekiyor. Gemi trafiği, sualtı gürültüsü, fazla endüstriyel balıkçılık üzere insan kaynaklı tehditler konusunda dikkatli olmamız gerekiyor” dedi.
‘ÜLKEMİZDE 10 BALİNA, YUNUS VE MUTUR TİPİ VAR’
DMAD kurucusu Dr. Aylin Akkaya, yunus ve balina üzere deniz göğüslerine yönelik bilimsel araştırma seferleriyle ülkemizin de içinde yer aldığı Doğu Akdeniz için var olan bilimsel data eksiğini kapatmayı amaçladıklarını söyledi. Türkiye’nin kıyı uzunluğu olarak Akdeniz’de kıymetli yere sahip olduğunu, lakin bilimsel çalışma sayısının hayli az olduğunu belirten Dr. Akkaya, ülkemizde 10 yunus, balina ve mutur çeşidi bulunduğunu kaydetti. Dr. Akkaya, “Ülkemizde insanların daha çok televizyondan gördüğü, kitaplardan okuduğu bütün karizmatik çeşitler var. Ve bu cinsleri görmek büyük ayrıcalıkken bir Türk vatandaşı olarak rastgele bir kıyıya gittiğimiz, aşikâr bir mühlet oturduğumuz vakit bu çeşitleri görme olasılığımız var. Aslında çok şanslı insanlarız” dedi.
‘BU DOĞAL HOŞLUĞU KORUMAK HERKESİN GÖREVİ’
Bu büyük doğal hoşluğu muhafazanın herkesin vazifesi olduğuna dikkati çeken Dr. Akkaya, “Sadece karar vericilerin yahut bilim insanlarının uğraştığı, çalıştığı bir alan değil. O bölgede yaşayan halk, balıkçı, öğrenci, çocuk, yaşlı, her kimse bu doğal hoşluğu korumak hepimizin misyonu. Ve değişim bireyden başlıyor. O yüzden hatalıyı dışarıda aramak yok. DMAD olarak biz bireyin gücünün ve tesirinin farkındayız. Bir yasak koyulmasına gerek yok, bizlerin sürdürülebilir hareketler almamız lazım. Bunun en başında tek kullanımlık plastiklerin, poşet kullanımının azaltılması, yere çöp atma huyumuzun bırakılması gerekli” diye konuştu.
(DEMİRÖREN HABER AJANSI)
Güneri Cıvaoğlu hayatını kaybetti
1
Seren Serengil şahit olarak dinlendi: Ece Erken’e bu olayların içinde olmak istemediğimi söyledim
8632 kez okundu
2
Kırşehir’de 2 konuta düzenlenen taarruzda 1 zanlı tutuklandı
4760 kez okundu
3
2023 İhlalleri Raporu: Altın Portakal’da sansür, SİT’lerde kaçak, kıyıda işgal
4643 kez okundu
4
İsias Oteli davasında aileler konuştu: ‘Bu baht değil, bir cinayet’
4533 kez okundu
5
İsrail’e ihracat bir ayda yüzde 34,8 arttı
4409 kez okundu